Grad Smederevo obeležio je 82 godinu od Petojunske eksplozije, jedne od najvećih tragedija u istoriji našeg grada. Tog dana od eksplozije municije, deponovane u Smederevskoj tvrđavi, poginulo je nekoliko hiljada ljudi iz Smedereva i okoline.
Uzrok tragedije, kao i tačan broj nastradalih do danas nije utvrđen. Od siline eksplozije dve trećine zgrada i kuća u Smederevu je bilo srušeno ili oštećeno.
U dvanaest časova sveštenstvo smederevske crkvene opštine, sa predstavnicima Grada Smedereva, zamenikom predsednice Skupštine Grada Smedereva Branče Stojanović i članicom Gradskog veća resorno zaduženom za kulturu, turizam i informisanje Majom Ćirković i članovima porodica stradalih u Petojunskoj tragediji, održalo je parastos poginulima na Starom smederevskom groblju.
Pisak lokomotive u 14 sati i 14 minuta označio je trenutak kada se tog 5. juna davne 1941. godine začuo prvo prasak kod glavnog ulaza u Tvrđavu, nakon čega je izbio požar. U znak sećanja na stradale vence su na Spomenik 5. juni položili predstavnici rukovodstva grada, gradonačelnik Smedereva Jovan Beč i članica Gradskog veća resorno zadužena za kulturu, turizam i informisanje Maja Ćirković.
Pored njih, vence su položili i predstavnici Gradskog odbora SPS – a, Gradskog odbora SUBNOR – a, Udruženje civilnih invalida rata, Udruženje potomaka ratnika 1912 – 1918. godina, porodice poginulih i deca iz Gimnazije Smederevo.
Prisutnima se obratila i direktorka Muzeja u Smederevu Tatjana Gačpar, koja je ukazala na značaj i važnost obeležavanja ovog datuma za istoriju našeg grada i generacije koje dolaze.
„Ove godine obeležavamo 82 godine od razorne eksplozije sakupljenih ubojnih i drugih eksplozivnih sredstava u Smederevskoj tvrđavi koja se dogodila 5. juna 1941. godine. Ovaj događaj, kao malo koji pre i posle njega ostaće upisan u javnom sećanju Smederevski i Smederevaca, ali i čitave Srbije, kako zbog izuzetno velikog broja postradalih, tako i zbog nezapamćenog razaranja Smedereva. U četvrtak 5. juna 1941. godine u 14 časova i 14 minuta nedaleko od glavne kapije Smederevske tvrđave izbila je eksplozija koja se pretvorila u seriju snažnih detonacija koje su prouzrokovale velika razaranja čitavog grada. Mnoge od javnih zgrada i privatnih kuća potpuno su porušene, a samo mali broj ostao je neoštećen. Eksplozija u Smederevskoj tvrđavi 5. juna 1941. godine bila je jedna od najvećih tragedija koja je pogodila srpski narod od Aprilskog rata 1941. godine i uspostavljanja nemačke okupacione uprave u centralnom delu Srbije sve do masovnih stradanja civila u Kragujevcu i Kraljevu oktobra iste godine“, naglasila je između ostalog direktorka Gačpar.
Na kraju je prisutne podsetila da se svaki put kada prođu pored Spomenika 5. jun 1941. godine, Spomen – kosturnice na Starom groblju ili uđu u Smederevsku tvrđavu sete Petojunske tragedije.
Tradicionalno su učenici Gimnazije, u slavu svojih drugova i drugarica, koji su tog istog dana primili diplome i u cvetu mladosti otišli u večnost, izveli svoj prigodan program. U ime gimnazijalaca program su izveli učenici drugog razreda Gimnazije Teodor Lorić i Jovana Simić. Nakon toga, prisutni su imali prilike da čuju i učenicu Srednje muzičke škole Kosta Manojlović iz Smedereva Mariju Đurđević.
